Reklama
klinika weterynaryjna gliwice
borówka amerykańska
Strugarki
ryby
prace magisterskie
nawadnianie ogrodów
sklep komputerowy bydgoszcz
Tulipan
A A A

Jenot ussuryjski

Hodowla jenotów ussuryjskich jest w Polsce mało jeszcze znana. Prak­tycznie, poza paru ogrodami zoologicznymi, nigdzie nie hoduje się tych zwierząt. Jenoty ussuryjskie należą do rodziny psowatych. Występują one dziko we wschodniej Azji, na pograniczu ZSRR, Mandżurii, KRLD i w Japonii. Ich futra znane są w handlu jako lisy japońskie. Ostatnio w ZSRR zaaklimatyzowano jenoty w lasach wielu prowincji europejskich, skąd przechodzą one niekiedy na teren PRL. Wyglądem zewnętrznym jenoty ussuryjskie przypominają częściowo lisy, częściowo łasicowate, a trochę także małe niedźwiedziowate szopy. Tułów jenotów jest szeroki, a nogi stosunkowo krótkie. Mimo to należą one, bez wątpienia, do wspólnej ro­dziny z psami. Świadczą o tym ważne szczegóły ich budowy anatomicznej, a także wiele cech biologicznych. Jenoty są nieco większe od lisów i piesaków. Długość tułowia doro­słych zwierząt dochodzi średnio do 65—68 cm. Ogon mają krótki, 18— 20 cm długości. Waga ciała jenotów ulega stałym wahaniom, odpowiednio do pory roku i fizjologicznego stanu zwierzęcia. W grudniu dorosłe sztuki ważą średnio 6—7 kg, ale bywają jenoty o 10—11 kg wagi żywej. Samica jenota daje co roku 1 miot z 4 do 10 młodych. Wzrost i rozwój szczeniąt jest szybki. Młode rodzą się o wadze 100—120 g, ale w pierwszym mie­siącu życia trzykrotnie podwajają swój ciężar. Sztuki 6—7 miesięczne są już zupełnie wyrośnięte; 9 miesięczne jenoty osiągają zazwyczaj doj­rzałość płciową. Użytkowanie rozpłodowe jenotów rozciąga się zwykle na okres 6—7 lat. Jenoty nie żyją na ogół dłużej niż 8—9 lat. Okrywa jenotów jest długowłosa. Szczególnie wydłużone są włosy pokrywowe na szyi i bokach głowy, tworząc grzywę i bokobrody. Umasz-szczenie jenotów wykazuje szereg odcieni, od ciemnoszarych, prawie czarnych aż do jasnopopielatych i od ciemnobrązowych do rudych. Do hodowli poszukiwane są jenoty możliwie ciemno umaszczone, bez rudych odcieni, o gęstym, niezbyt długim a przy tym delikatnym pod­szyciu. Klatkowy wychów jenotów rozpoczęto w ZSRR w 1929 r. Hodowle tych zwierząt organizowano przy fermach króliczych, co pozwalało na wykorzystanie odpadkowego mięsa padłych lub wybrakowanych królików na karmę dla jenotów, obniżając w związku z tym koszty produkcji. Chów i hodowlę jenotów ussuryjskich prowadzi się na ogół według tych samych zasad co hodowlę lisów. Jest ona jednak łatwiejsza, gdyż jenoty są zdrowsze i bardziej wytrzymałe niż lisy. Hodowlę jenotów daje się również z dużym powodzeniem prowadzić w okolicach stepowych, w ostrym, suchym klimacie, gdzie warunki środowiskowe dla lisów są już mniej odpowiednie. Dlatego w latach poprzedzających drugą wojnę światową hodowla jenotów rozwijała się doskonale na terenie Ukrainy. Futra jenotów są na ogół biorąc mniej cenne niż futra lisów, podczas gdy koszt ich wyprodukowania jest mniej więcej jednakowy. Wszędzie więc, gdzie warunki miejscowe na to pozwalają i obsługa nabierze już większego doświadczenia — fermy jenotów ulegają przekształceniu na fermy lisie. Jenoty natomiast doskonale aklimatyzują się w chowie wolnym. Charakterystyczną cechą biologiczną jenotów jest ich skłonność do za­padania od połowy listopada w drzemkę zimową. Na wolności w tym okresie jenoty nic nie jedzą, zużywając na podtrzymanie swych procesów życiowych nagromadzony jesienią tłuszcz podskórny. Także i w chowie klatkowym jenoty w tym czasie odżywiają się bardzo skąpo. Hodowca powinien jesienią doprowadzić jenoty do jak najlepszej kondycji, gdyż później, słabo odżywiając się w okresie śpiączki zimowej, chudną dość znacznie. Należy przy tym pamiętać, że wysoką płodność osiągają tylko te zwierzęta, których kondycja w okresie cieczki jest dobra. Ponieważ w okresie cieczki apetyt zwierząt zmniejsza się, należy również zmniejszyć w tym czasie dawki karmy. W celu zmniejszenia ogólnej objętości pasz zadawanych jenotom zimą, przy jednoczesnym utrzymaniu na koniecznym poziomie ich wartości kalorycznej, wprowadza się do ich karmy znaczne ilości tłuszczu rybiego, a także łój bydlęcy i tłuszcz koński. W początkach cieczki samice jenotów powinny osiągać wagę 5,5—8, samce 6—7 kg. Cieczka jenotów rozpoczyna się z końcem stycznia lub w początkach lutego. Samica okazuje popęd płciowy w ciągu 10—12 dni. W tym okresie właściwa ruja trwa przez 2—4 dni. Gdy samica cieką się, samiec biega dokoła samicy z charakterystycznie podniesionym ogonem, tupiąc przy tym nogami. W przeciwieństwie do innych psowa-tych kojarzenie się jenotów trwa raczej krótko, nie dłużej niż 10—15 minut. Ciąża u samic tego gatunku trwa 59—62 dni, poród — 3—4 godziny. W tym czasie samica nie karmi najpierw urodzonych młodych, więc piszczą one żałośnie. Średnia liczebność miotu wynosi u jenotów 6—7 szczeniąt, ilość tę jednak można stosunkowo łatwo podnieść przez pra­widłowe żywienie i staranną selekcję, zwłaszcza samic. Obserwowano już nawet mioty liczące do 19 sztuk. Wobec większej liczebności miotów należy ciężarne samice jenotów żywić stosunkowo obficiej niż ciężarne samice lisów srebrzystych, chociaż wobec dobrej kondycji w okresie przygotowania do kojarzenia, a nawet je­szcze i później zachowują one stosunkowo dość dużo podskórnego tłu­szczu. Jak wspomniano, żywienie jenotów jest podobne do żywienia lisów. Podstawowa dawka karmy dla jenotów powinna wahać się w granicach 600—850 g. Młode jenoty rozwijają się szybko. Rodzą się wprawdzie ślepe, lecz w 9—10 dniu życia otwierają się im oczy, a przy końcu drugiego tygod­nia wyrastają im zęby. Trzytygodniowe szczenięta jedzą już, oprócz mleka matki, różne pasze dodatkowe, a dwumiesięczne odsądzamy już całkowi­cie od matek. Charakterystyczna jest krzywa wzrostu młodych jenotów. Normując żywienie karmiących samic jenotów musimy uwzględniać zwiększone potrzeby życiowe matki, a więc konieczny dodatek na pro­dukcję mleka oraz, później, na dożywianie szczeniąt, które, jak już wspomniałem, od początku trzeciej dekady życia, zaczynają korzystać z pasz podawanych matce. Dodatki według największej stawki utrzymujemy aż do odsądzenia szczeniąt. Karmę dla karmiących matek należy zestawić następująco: Po odsądzeniu młodych należy podnieść w ich dawce zawartość mięsa do 50°/o, obniżając odpowiednio ilość pasz zbożowych. Wartość kaloryczna dziennej dawki paszy dla młodych jenotów waha się w zależności od wieku zwierząt: Cenną właściwością młodych jenotów jest ich duża odporność na zarobaczenie. Systematyczne odrobaczanie, niezbędne przy wychowie lisów pospolitych i lisów polarnych, nie musi tu być stosowane. Również kleszcze i świerzbowce atakują je raczej wyjątkowo. Praktycznie więc, zwalczanie pasożytów w hodowli jenotów ogranicza się do oczyszczania ich z pcheł. Ubój jenotów na futerka należy przeprowadzać w listopadzie, stosując te same zasady co przy uboju i skórowaniu lisów. Ze względu na małe rozpowszechnienie hodowli jenotów, choroby ich nie zostały jeszcze dotąd szczegółowo zbadane. Na ogół jednak mało różnią się one od chorób występujących w fermach lisich.